Sunday, July 12, 2020
Thursday, July 9, 2020
ഡൽഹി യാത്ര - അവസാന ഭാഗം
രാജ്ഘട്ട് പോവണം .. ഗാന്ധിയെ കാണാൻ.. രാഷ്ട്ര പിതാവിന്റെ സമാധി കാണണം എന്നുള്ളത് മനസ്സിലെ വലിയ ഒരാഗ്രഹമായിരുന്നു..രാവിലെ
നേരത്തെ ഉണർന്നു .. ജംഷിയെയും വിളിച്ചുണർത്തി.. കുളിയും ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞു
നേരെ രാജ്ഘട്ടിലേക്കു.. ജീവിതത്തിലെ ഒരു അനർഘ നിമിഷം.. ഒരു നാടിനെ
സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്ക് നയിച്ച ഒരു പുണ്യാത്മാവിന്റെ ഭൗതിക ശരീരം അടക്കം
ചെയ്ത പുണ്യ സ്ഥലം അതാണ് രാജ്ഘട്ട്.
ഇത്രയും വൃത്തിയായി പരിപാലിക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ ഇന്ത്യയിൽ വളരെ കുറവാണ്.. അത്രയ്ക്ക് പരിപാവനമായിട്ടാണ് അവിടം സംരക്ഷിച്ചു പോരുന്നത്. ഞങ്ങൾ അവിടെ എത്തിയപ്പോൾ ഗേറ്റിൽ ഒരു സെക്യൂരിറ്റി ഓഫീസർ ഉണ്ട്. അദ്ദേഹം ഞങ്ങളോട് ചെരുപ്പ് ഊരിവെച്ച് കയറാൻ പറഞ്ഞു.. ഈ ഒരു നിമിഷത്തിനു വേണ്ടി ഞാൻ എത്രയോ കൊതിച്ചതാണ്. പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ മാത്രം ഗാന്ധിജിയെ അറിയുന്ന നമ്മൾ അദ്ദേഹത്തെ കുറിച്ച് ലോകത്ത് എഴുതപെട്ട എത്രയോ പുസ്തകങ്ങൾ . ഗാന്ധിജിയുടെ തന്നെ ' My experiments with truth ' നമ്മളിൽ എത്രപേർ വായിച്ചു കാണും.. ഈ മഹാത്മാവിനെ നമ്മൾ അറിയാതെ പോവരുത്.. നമുക്ക് വേണ്ടി എത്രയെത്ര നിരാഹാര സമരങ്ങൾ , എത്രയെത്ര യാത്രകൾ, എത്രയെത്ര യാതനകൾ ...
സെക്യൂരിറ്റി ഓഫീസറുടെ ഉച്ചത്തിലുള്ള ശകാരം കേട്ടാണ് തിരിഞ്ഞു നോക്കിയത്.. ഷൂ ധരിച്ചു അകത്ത് കയറാൻ ശ്രമിച്ച ആളെ ചീത്ത പറയുകയാണദ്ദേഹം..എന്ത് കൊണ്ടാണ് ഇവിടം ഇത്രയൂം പരിപാവനമായി , വൃത്തിയായി നിലനിർത്തുന്നതെന്നു അപ്പോൾ എനിക്ക് ബോധ്യമായി..
കുറച്ചു സമയത്തിന് ശേഷം അവിടെന്ന് ഇറങ്ങി.. ഇനി പോവേണ്ടത് ഇന്ത്യ ഗേറ്റ്.. രാജ്പത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു യുദ്ധ സ്മാരകമാണ് ഇന്ത്യാ ഗേറ്റ്. ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ 1914-1921 കാലഘട്ടത്തിൽ മരണമടഞ്ഞ ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ 70,000 സൈനികരുടെ സ്മാരകമായി ഇത് നിലകൊള്ളുന്നു.
ഇന്ന് വൈകീട്ട് ലോട്ടസ് ടെംപിൾ കാണണം.. ന്യൂഡൽഹിയിലെ ബഹാപൂർ ഗ്രാമത്തിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ദൂരെ നിന്ന് നോക്കുമ്പോൾ ശരിക്കും ഒരു താമര വിരിഞ്ഞത് പോലെ നമുക്ക് തോന്നും... നല്ല ഒന്നാന്തരം കാഴ്ച...ലോകത്തിൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന സ്മാരകങ്ങളിലൊന്നാണിത്.
ഇനി താജ്മഹൽ കാണാൻ ആഗ്രയിലേക്ക് ..
ഡെൽഹിയിൽ നിന്നും ഏകദേശം 200 - 220 കി.മി അകലെയാണ് ആഗ്ര .. ഡൽഹി നിസാമുദ്ധീൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്നും ആഗ്രയിലേക്ക് രണ്ട് ടിക്കറ്റ് എടുത്തു. 3 മണിക്കൂർ യാത്രയുണ്ട് ആഗ്രയ്ക്ക് .. രാവിലെ 6.30 നു ട്രെയിൻ പുറപ്പെട്ടു . ഈ ട്രെയിനിന് സ്റ്റോപ്പുകൾ വളരെ കുറവാണ്.. നല്ല സ്പീഡിലാണ് യാത്ര.. പത്തു മണിയോട് കൂടി ഞങ്ങൾ ആഗ്രയിൽ എത്തി...
താജ് മഹലും ആഗ്ര കോട്ടയും ആഗ്ര കന്റോൺമെന്റ് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് അൽപ്പം അകലെയാണ്. പ്രീ പെയ്ഡ് ടാക്സി, ഓട്ടോ റിക്ഷ, സൈക്കിൾ റിക്ഷ എന്നിവ വാടകയ്ക്കെടുക്കാം.ഞങ്ങൾ ഒരു പ്രീ പെയ്ഡ് ഓട്ടോ എടുത്തു .. ഏകദേശം 9 കി.മി യാത്രയുണ്ട് നമ്മുടെ സ്വപ്നസൗധത്തിലേക്ക് .
ലോകത്തിലെ അത്ഭുതങ്ങളിലൊന്നായി പലപ്പോഴും വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന, പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അതിശയകരമായ വെള്ള മാർബിൾ കൊണ്ട് തീർത്ത താജ്മഹൽ മുഗൾ ചക്രവർത്തിയായ ഷാജഹാൻ തന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യ മുംതാസ് മഹലിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി നിർമ്മിച്ചതാണ്.ഷാജഹാന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യയായിരുന്നു മുംതാസ്, അവരുടെ പ്രണയകഥ ഇതിഹാസമാണ്.
ഇന്ത്യ, പേർഷ്യ, യൂറോപ്പ്, ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആയിരത്തിലധികം തൊഴിലാളികളെയും ആയിരത്തോളം ആനകളെയും ശവകുടീരം പണിയാൻ കൊണ്ടുവന്നു എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഏകദേശം 20 വർഷങ്ങൾ എടുത്തത്രെ ഇത് പണികഴിക്കാൻ..
ഇത്രയും വൃത്തിയായി പരിപാലിക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ ഇന്ത്യയിൽ വളരെ കുറവാണ്.. അത്രയ്ക്ക് പരിപാവനമായിട്ടാണ് അവിടം സംരക്ഷിച്ചു പോരുന്നത്. ഞങ്ങൾ അവിടെ എത്തിയപ്പോൾ ഗേറ്റിൽ ഒരു സെക്യൂരിറ്റി ഓഫീസർ ഉണ്ട്. അദ്ദേഹം ഞങ്ങളോട് ചെരുപ്പ് ഊരിവെച്ച് കയറാൻ പറഞ്ഞു.. ഈ ഒരു നിമിഷത്തിനു വേണ്ടി ഞാൻ എത്രയോ കൊതിച്ചതാണ്. പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ മാത്രം ഗാന്ധിജിയെ അറിയുന്ന നമ്മൾ അദ്ദേഹത്തെ കുറിച്ച് ലോകത്ത് എഴുതപെട്ട എത്രയോ പുസ്തകങ്ങൾ . ഗാന്ധിജിയുടെ തന്നെ ' My experiments with truth ' നമ്മളിൽ എത്രപേർ വായിച്ചു കാണും.. ഈ മഹാത്മാവിനെ നമ്മൾ അറിയാതെ പോവരുത്.. നമുക്ക് വേണ്ടി എത്രയെത്ര നിരാഹാര സമരങ്ങൾ , എത്രയെത്ര യാത്രകൾ, എത്രയെത്ര യാതനകൾ ...
സെക്യൂരിറ്റി ഓഫീസറുടെ ഉച്ചത്തിലുള്ള ശകാരം കേട്ടാണ് തിരിഞ്ഞു നോക്കിയത്.. ഷൂ ധരിച്ചു അകത്ത് കയറാൻ ശ്രമിച്ച ആളെ ചീത്ത പറയുകയാണദ്ദേഹം..എന്ത് കൊണ്ടാണ് ഇവിടം ഇത്രയൂം പരിപാവനമായി , വൃത്തിയായി നിലനിർത്തുന്നതെന്നു അപ്പോൾ എനിക്ക് ബോധ്യമായി..
കുറച്ചു സമയത്തിന് ശേഷം അവിടെന്ന് ഇറങ്ങി.. ഇനി പോവേണ്ടത് ഇന്ത്യ ഗേറ്റ്.. രാജ്പത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു യുദ്ധ സ്മാരകമാണ് ഇന്ത്യാ ഗേറ്റ്. ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ 1914-1921 കാലഘട്ടത്തിൽ മരണമടഞ്ഞ ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിലെ 70,000 സൈനികരുടെ സ്മാരകമായി ഇത് നിലകൊള്ളുന്നു.
ഇന്ന് വൈകീട്ട് ലോട്ടസ് ടെംപിൾ കാണണം.. ന്യൂഡൽഹിയിലെ ബഹാപൂർ ഗ്രാമത്തിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ദൂരെ നിന്ന് നോക്കുമ്പോൾ ശരിക്കും ഒരു താമര വിരിഞ്ഞത് പോലെ നമുക്ക് തോന്നും... നല്ല ഒന്നാന്തരം കാഴ്ച...ലോകത്തിൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന സ്മാരകങ്ങളിലൊന്നാണിത്.
ഇനി താജ്മഹൽ കാണാൻ ആഗ്രയിലേക്ക് ..
ഡെൽഹിയിൽ നിന്നും ഏകദേശം 200 - 220 കി.മി അകലെയാണ് ആഗ്ര .. ഡൽഹി നിസാമുദ്ധീൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്നും ആഗ്രയിലേക്ക് രണ്ട് ടിക്കറ്റ് എടുത്തു. 3 മണിക്കൂർ യാത്രയുണ്ട് ആഗ്രയ്ക്ക് .. രാവിലെ 6.30 നു ട്രെയിൻ പുറപ്പെട്ടു . ഈ ട്രെയിനിന് സ്റ്റോപ്പുകൾ വളരെ കുറവാണ്.. നല്ല സ്പീഡിലാണ് യാത്ര.. പത്തു മണിയോട് കൂടി ഞങ്ങൾ ആഗ്രയിൽ എത്തി...
താജ് മഹലും ആഗ്ര കോട്ടയും ആഗ്ര കന്റോൺമെന്റ് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് അൽപ്പം അകലെയാണ്. പ്രീ പെയ്ഡ് ടാക്സി, ഓട്ടോ റിക്ഷ, സൈക്കിൾ റിക്ഷ എന്നിവ വാടകയ്ക്കെടുക്കാം.ഞങ്ങൾ ഒരു പ്രീ പെയ്ഡ് ഓട്ടോ എടുത്തു .. ഏകദേശം 9 കി.മി യാത്രയുണ്ട് നമ്മുടെ സ്വപ്നസൗധത്തിലേക്ക് .
ലോകത്തിലെ അത്ഭുതങ്ങളിലൊന്നായി പലപ്പോഴും വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന, പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അതിശയകരമായ വെള്ള മാർബിൾ കൊണ്ട് തീർത്ത താജ്മഹൽ മുഗൾ ചക്രവർത്തിയായ ഷാജഹാൻ തന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യ മുംതാസ് മഹലിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി നിർമ്മിച്ചതാണ്.ഷാജഹാന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യയായിരുന്നു മുംതാസ്, അവരുടെ പ്രണയകഥ ഇതിഹാസമാണ്.
ഇന്ത്യ, പേർഷ്യ, യൂറോപ്പ്, ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആയിരത്തിലധികം തൊഴിലാളികളെയും ആയിരത്തോളം ആനകളെയും ശവകുടീരം പണിയാൻ കൊണ്ടുവന്നു എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഏകദേശം 20 വർഷങ്ങൾ എടുത്തത്രെ ഇത് പണികഴിക്കാൻ..
ശവകുടീരത്തിനകത്ത്, കൊത്തുപണികളും വിലയേറിയ കല്ലുകളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച ഒരു അഷ്ടഭുജാകൃതിയിലുള്ള മാർബിൾ അറ അതാണ് മുംതാസ് മഹലിന്റെ ശവകുടീരം.
താജ്മഹലിന്റെ ഗേറ്റിൽ ഒരു സെക്യൂരിറ്റി പട തന്നെയുണ്ട്. ഏതോ VVIP വരുന്നുണ്ടത്രേ.. ഈ VVIP കളെ കൊണ്ട് ജീവിക്കാൻ പറ്റാത്ത അവസ്ഥയാണ് ഇപ്പോൾ ഇന്ത്യയിൽ ... എന്റെയും ജംഷിയുടെയും മൊബൈൽ ഫോണുകൾ അവിടെ സെക്യൂരിറ്റിയെ ഏൽപ്പിക്കേണ്ടതായി വന്നു. മൊബൈൽ ഫോണുകൾ അകത്ത് വിലക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മൊബൈൽ ഫോണുകൾ സെക്യൂരിറ്റിയെ ഏൽപ്പിച്ചു ഞങ്ങൾ ആ സ്വർഗ്ഗ ഭവനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.... അങ്ങിനെ ഞാൻ ' താജ്മഹൽ കണ്ടവരുടെ ' ഗണത്തിൽ പെട്ടു .ഒരു കണക്കു പ്രകാരം പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 3 ദശലക്ഷം ആളുകൾ താജ്മഹൽ സന്ദർശിക്കുന്നു.
ചരിത്രത്തിനെല്ലാം മൂക സാക്ഷിയായി യമുനാ നദി ഒഴുകി കൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. താജ്മഹൽ കാണാൻ ഞങ്ങൾ അകത്തു കയറിയപ്പോ ഓട്ടോ ഡ്രൈവർ രാജു ചെറുതായി കഴിച്ചോ എന്നൊരു സംശയം.. അയാളുടെ സംസാരത്തിൽ ചെറിയൊരു മാറ്റം.. വേറെ രക്ഷയില്ല യാത്ര തുടരുക തന്നെ....
ആഗ്ര കോട്ട
ആഗ്ര നഗരത്തിലെ ചരിത്രപരമായ കോട്ടയാണ് ആഗ്ര കോട്ട.യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം കൂടിയാണിത് . രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നുള്ള ചുവപ്പു കല്ലുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് കോട്ട നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്. ൪൦൦൦ ആളുകൾ ചേർന്ന് 8 വർഷം എടുത്തത്രെ ഈ കോട്ട പണികഴിക്കാൻ .
1638 വരെ മുഗൾ രാജവംശത്തിലെ ചക്രവർത്തിമാരുടെ പ്രധാന വസതിയായിരുന്നു ഇത്. അതിനു ശേഷം മുഗളന്മാരുടെ തലസ്ഥാനം ഡൽഹിക്കു മാറ്റുകയായിരുന്നല്ലോ . മനസ്സ് കൊണ്ട് പല കാര്യത്തിലും മുഗളന്മാരോട് അസൂയ തോന്നി...
ഓട്ടോ ഡ്രൈവർ രാജു പറഞ്ഞപ്പോഴാണ് ആഗ്രയിൽ നിന്ന് തിരിച്ചു ഡൽഹിക്കു പോകേണ്ട ട്രെയിനിന്റെ സമയമായെന്ന് ഓർത്തത് ...സമയം വൈകിയിരിക്കുന്നു.
താജ്മഹലിന്റെ ഗേറ്റിൽ ഒരു സെക്യൂരിറ്റി പട തന്നെയുണ്ട്. ഏതോ VVIP വരുന്നുണ്ടത്രേ.. ഈ VVIP കളെ കൊണ്ട് ജീവിക്കാൻ പറ്റാത്ത അവസ്ഥയാണ് ഇപ്പോൾ ഇന്ത്യയിൽ ... എന്റെയും ജംഷിയുടെയും മൊബൈൽ ഫോണുകൾ അവിടെ സെക്യൂരിറ്റിയെ ഏൽപ്പിക്കേണ്ടതായി വന്നു. മൊബൈൽ ഫോണുകൾ അകത്ത് വിലക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മൊബൈൽ ഫോണുകൾ സെക്യൂരിറ്റിയെ ഏൽപ്പിച്ചു ഞങ്ങൾ ആ സ്വർഗ്ഗ ഭവനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.... അങ്ങിനെ ഞാൻ ' താജ്മഹൽ കണ്ടവരുടെ ' ഗണത്തിൽ പെട്ടു .ഒരു കണക്കു പ്രകാരം പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 3 ദശലക്ഷം ആളുകൾ താജ്മഹൽ സന്ദർശിക്കുന്നു.
ചരിത്രത്തിനെല്ലാം മൂക സാക്ഷിയായി യമുനാ നദി ഒഴുകി കൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു. താജ്മഹൽ കാണാൻ ഞങ്ങൾ അകത്തു കയറിയപ്പോ ഓട്ടോ ഡ്രൈവർ രാജു ചെറുതായി കഴിച്ചോ എന്നൊരു സംശയം.. അയാളുടെ സംസാരത്തിൽ ചെറിയൊരു മാറ്റം.. വേറെ രക്ഷയില്ല യാത്ര തുടരുക തന്നെ....
ആഗ്ര കോട്ട
ആഗ്ര നഗരത്തിലെ ചരിത്രപരമായ കോട്ടയാണ് ആഗ്ര കോട്ട.യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം കൂടിയാണിത് . രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നുള്ള ചുവപ്പു കല്ലുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് കോട്ട നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്. ൪൦൦൦ ആളുകൾ ചേർന്ന് 8 വർഷം എടുത്തത്രെ ഈ കോട്ട പണികഴിക്കാൻ .1638 വരെ മുഗൾ രാജവംശത്തിലെ ചക്രവർത്തിമാരുടെ പ്രധാന വസതിയായിരുന്നു ഇത്. അതിനു ശേഷം മുഗളന്മാരുടെ തലസ്ഥാനം ഡൽഹിക്കു മാറ്റുകയായിരുന്നല്ലോ . മനസ്സ് കൊണ്ട് പല കാര്യത്തിലും മുഗളന്മാരോട് അസൂയ തോന്നി...
ഓട്ടോ ഡ്രൈവർ രാജു പറഞ്ഞപ്പോഴാണ് ആഗ്രയിൽ നിന്ന് തിരിച്ചു ഡൽഹിക്കു പോകേണ്ട ട്രെയിനിന്റെ സമയമായെന്ന് ഓർത്തത് ...സമയം വൈകിയിരിക്കുന്നു.
പറഞ്ഞാലും പറഞ്ഞാലും തീരാത്ത ഡൽഹി വിശേഷങ്ങൾ ഇനി പിന്നീടൊരിക്കൽ ആവട്ടെ...
എന്റെ എല്ലാ വായനക്കാർക്കും നന്ദി...
ഫൈസൽ പൊയിൽകാവ്
എന്റെ എല്ലാ വായനക്കാർക്കും നന്ദി...
ഫൈസൽ പൊയിൽകാവ്
Wednesday, July 8, 2020
Tuesday, July 7, 2020
വള്ളി മാങ്ങ
വള്ളി മാങ്ങയെ അറിയാം .......
കണ്ടാൽ മുന്തിരിക്കുല പോലെയിരിക്കും. പേര് വള്ളി മാങ്ങ . അതു കൊണ്ടു തന്നെ പലരുടെയും സംശയമാണ് വള്ളി മാങ്ങയും കാടൻ മുന്തിരിയും ഒന്നാണോ? ഇതിനെക്കുറിച്ച് പഠനം നടത്തുന്ന ബോട്ടണിസ്റ്റുകൾ പറയുന്നു, സംശയം വേണ്ട, രണ്ടും ഒന്നു തന്നെയാണ്. മാത്രവുമല്ല. മലയാളത്തിൽ വേറെയും പല പേരുകളിൽ ഇതറിയപെടുന്നുവെന്നതാണ് മറ്റൊരു കൗതുകം .മുന്തിരി കുടുംബത്തിൽപ്പെടുന്ന Ampelocissus Latifolia എന്ന ശാസ്ത്രീയ നാമത്തിൽ വൈൽഡ് ഗ്രേപ് ,ജംഗിൾ ഗ്രേപ് വൈൻ എന്നിങ്ങനെയറിയപ്പെടുന്നതും ആയ ഇതിനെ ഞെരിഞൻ പുളിയെന്നും ചെറുവള്ളിക്കായ എന്നും വിളിക്കുന്നു. കന്നഡയിൽ ബിലി ഹംമ്പുവെന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇതിന്റെ മറ്റ് മലയാള പേരുകൾ കരണ്ട വള്ളി, ചെമ്പ്ര വള്ളി, വലിയ പീരപ്പെട്ടിക്ക, എന്നിങ്ങനെയാണ്.
പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ വനാന്തരങ്ങളിലും ചില സംരംക്ഷിത ബോട്ടാണിക്കൽ ഗാർഡനുകളിലും മാത്രം ഇപ്പോൾ കണ്ടു വരുന്ന വള്ളി മാങ്ങ പണ്ട് നാട്ടിൻ പുറങ്ങളിൽ സുലഭമായിരുന്നു. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും രണ്ടായിരം അടിയെങ്കിലും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലാണ് കൂടുതലായി വളരുന്നത്. ചെടിയുടെ വളർച്ചക്ക് ധാരാളം വെള്ളം ആവശ്യമുള്ളതിനാൽ അരുവികൾ ഉള്ള മലയോര മേഖലയിൽ ഇത് വളരാൻ എളുപ്പമാണ് ബോട്ടണിസ്റ്റ് കെ.എ. ബിജു പറഞ്ഞു. ആദിവാസി പാരമ്പര്യ വൈദ്യൻമാർ മരുന്നു നിർമാണത്തിന് ഉപയോഗിക്കുന്ന ചെടിയുടെ തണ്ടുകളും ഇലയും കായ്കളും ഔഷധ ഗുണമുള്ളതാണ്. ഇതിന്റെ വേര് ചില രോഗങ്ങൾക്ക് ഒറ്റമൂലി ആയി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. പഴുത്ത കായ്കൾക്ക് പുളിരസവും പാകത്തിന് പഴുപ്പാകാത്തതിന് ചെറിയ ചൊറിച്ചിലും ഉണ്ടെങ്കിലും കായ്കൾ ഭക്ഷ്യയോഗ്യമാണ്. കായ്കൾ കൂടുതലായി അച്ചാറിനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചില സ്ഥലങ്ങളിലെ ആദിവാസികൾ വള്ളി മാങ്ങയെ ചൊറിയൻ പുളി എന്നും വള്ളിയെ അമർച്ച കൊടി എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്.
പടർന്ന് വളരുന്ന വള്ളികളിൽ കുലകളായി കായ്ക്കുന്നു. പൂക്കൾ വിരിയുമ്പോൾ ഇളം മെറൂൺ നിറവും കായ്കൾ പഴുക്കമ്പോൾ പഴുക്കാത്ത മുന്തിരി കുലയുടെ നിറവുമായിരിക്കും. ഒരു കുലയിൽ ചിലപ്പോൾ ഒരു കിലോ വരെ കായ്കൾ ഉണ്ടാകും. വനത്തോട് ചേർന്നുള്ള ആദിവാസി സങ്കേതങ്ങളിൽ ആദിവാസികൾ ഇപ്പോഴും വള്ളി മാങ്ങ ശേഖരിച്ച് ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ കാഞ്ഞങ്ങാടിനടുത്ത് വേലൂട മല ഇപ്പോഴും വള്ളി മാങ്ങ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ഇന്ത്യ കൂടാതെ പാക്കിസ്ഥാൻ, നേപ്പാൾ, ബംഗ്ലാദേശ് എന്നിവിടങ്ങളിലും വള്ളി മാങ്ങ ധാരാളമായി ഉണ്ട്. സന്ധിവേദന, അസ്ഥിവേദന, വയറുവേദന ,ന്യൂമോണിയ എന്നിവക്കാണ് ഇത് ഔഷധമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ശ്രീകാന്ത് ഇഞാലിക്കറിന്റെ Flowers of sahyadri എന്ന പുസ്തകത്തിൽ വള്ളി മാങ്ങയെക്കുറിച്ച് പരമാർശമുണ്ട്.
കാസർഗോഡ് കാഞ്ഞങ്ങാട് സ്വദേശിയും ലണ്ടൻ സസക്സ് സർവ്വകലാശാലയിലെ നരവംശശാസ്ത്ര പി.ജി. വിദ്യാർത്ഥിയുമായ ബിനേഷ് ബാലൻ തന്റെ പഠനത്തിന്റെ ഭാഗമായി വീടിനടുത്ത് നിന്ന് കഴിഞ്ഞ ദിവസം വള്ളിമാങ്ങ ശേഖരിച്ചിരുന്നു. കേരളത്തിന്റെ ജൈവ വൈവിധ്യ സമ്പുഷ്ടതയുടെ അടയാളങ്ങളിലൊന്നാണ് വള്ളി മാങ്ങ പോലുള്ള ചെടികളുടെ സാന്നിദ്ധ്യം. വികസനത്തിന്റെ പേരിൽ കാടും നാടും വെട്ടി വെളിപ്പിച്ചപ്പോൾ നമുക്ക് നഷ്ടമാകുന്നതും ഈ ജൈവവൈവിധ്യ സമ്പന്നതയാണ്.
(കടപ്പാട് )
Lijo Joseph
KTG യോട് തന്നെ
കണ്ടാൽ മുന്തിരിക്കുല പോലെയിരിക്കും. പേര് വള്ളി മാങ്ങ . അതു കൊണ്ടു തന്നെ പലരുടെയും സംശയമാണ് വള്ളി മാങ്ങയും കാടൻ മുന്തിരിയും ഒന്നാണോ? ഇതിനെക്കുറിച്ച് പഠനം നടത്തുന്ന ബോട്ടണിസ്റ്റുകൾ പറയുന്നു, സംശയം വേണ്ട, രണ്ടും ഒന്നു തന്നെയാണ്. മാത്രവുമല്ല. മലയാളത്തിൽ വേറെയും പല പേരുകളിൽ ഇതറിയപെടുന്നുവെന്നതാണ് മറ്റൊരു കൗതുകം .മുന്തിരി കുടുംബത്തിൽപ്പെടുന്ന Ampelocissus Latifolia എന്ന ശാസ്ത്രീയ നാമത്തിൽ വൈൽഡ് ഗ്രേപ് ,ജംഗിൾ ഗ്രേപ് വൈൻ എന്നിങ്ങനെയറിയപ്പെടുന്നതും ആയ ഇതിനെ ഞെരിഞൻ പുളിയെന്നും ചെറുവള്ളിക്കായ എന്നും വിളിക്കുന്നു. കന്നഡയിൽ ബിലി ഹംമ്പുവെന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇതിന്റെ മറ്റ് മലയാള പേരുകൾ കരണ്ട വള്ളി, ചെമ്പ്ര വള്ളി, വലിയ പീരപ്പെട്ടിക്ക, എന്നിങ്ങനെയാണ്.
പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ വനാന്തരങ്ങളിലും ചില സംരംക്ഷിത ബോട്ടാണിക്കൽ ഗാർഡനുകളിലും മാത്രം ഇപ്പോൾ കണ്ടു വരുന്ന വള്ളി മാങ്ങ പണ്ട് നാട്ടിൻ പുറങ്ങളിൽ സുലഭമായിരുന്നു. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും രണ്ടായിരം അടിയെങ്കിലും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലാണ് കൂടുതലായി വളരുന്നത്. ചെടിയുടെ വളർച്ചക്ക് ധാരാളം വെള്ളം ആവശ്യമുള്ളതിനാൽ അരുവികൾ ഉള്ള മലയോര മേഖലയിൽ ഇത് വളരാൻ എളുപ്പമാണ് ബോട്ടണിസ്റ്റ് കെ.എ. ബിജു പറഞ്ഞു. ആദിവാസി പാരമ്പര്യ വൈദ്യൻമാർ മരുന്നു നിർമാണത്തിന് ഉപയോഗിക്കുന്ന ചെടിയുടെ തണ്ടുകളും ഇലയും കായ്കളും ഔഷധ ഗുണമുള്ളതാണ്. ഇതിന്റെ വേര് ചില രോഗങ്ങൾക്ക് ഒറ്റമൂലി ആയി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. പഴുത്ത കായ്കൾക്ക് പുളിരസവും പാകത്തിന് പഴുപ്പാകാത്തതിന് ചെറിയ ചൊറിച്ചിലും ഉണ്ടെങ്കിലും കായ്കൾ ഭക്ഷ്യയോഗ്യമാണ്. കായ്കൾ കൂടുതലായി അച്ചാറിനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചില സ്ഥലങ്ങളിലെ ആദിവാസികൾ വള്ളി മാങ്ങയെ ചൊറിയൻ പുളി എന്നും വള്ളിയെ അമർച്ച കൊടി എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്.
പടർന്ന് വളരുന്ന വള്ളികളിൽ കുലകളായി കായ്ക്കുന്നു. പൂക്കൾ വിരിയുമ്പോൾ ഇളം മെറൂൺ നിറവും കായ്കൾ പഴുക്കമ്പോൾ പഴുക്കാത്ത മുന്തിരി കുലയുടെ നിറവുമായിരിക്കും. ഒരു കുലയിൽ ചിലപ്പോൾ ഒരു കിലോ വരെ കായ്കൾ ഉണ്ടാകും. വനത്തോട് ചേർന്നുള്ള ആദിവാസി സങ്കേതങ്ങളിൽ ആദിവാസികൾ ഇപ്പോഴും വള്ളി മാങ്ങ ശേഖരിച്ച് ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ കാഞ്ഞങ്ങാടിനടുത്ത് വേലൂട മല ഇപ്പോഴും വള്ളി മാങ്ങ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ഇന്ത്യ കൂടാതെ പാക്കിസ്ഥാൻ, നേപ്പാൾ, ബംഗ്ലാദേശ് എന്നിവിടങ്ങളിലും വള്ളി മാങ്ങ ധാരാളമായി ഉണ്ട്. സന്ധിവേദന, അസ്ഥിവേദന, വയറുവേദന ,ന്യൂമോണിയ എന്നിവക്കാണ് ഇത് ഔഷധമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ശ്രീകാന്ത് ഇഞാലിക്കറിന്റെ Flowers of sahyadri എന്ന പുസ്തകത്തിൽ വള്ളി മാങ്ങയെക്കുറിച്ച് പരമാർശമുണ്ട്.
കാസർഗോഡ് കാഞ്ഞങ്ങാട് സ്വദേശിയും ലണ്ടൻ സസക്സ് സർവ്വകലാശാലയിലെ നരവംശശാസ്ത്ര പി.ജി. വിദ്യാർത്ഥിയുമായ ബിനേഷ് ബാലൻ തന്റെ പഠനത്തിന്റെ ഭാഗമായി വീടിനടുത്ത് നിന്ന് കഴിഞ്ഞ ദിവസം വള്ളിമാങ്ങ ശേഖരിച്ചിരുന്നു. കേരളത്തിന്റെ ജൈവ വൈവിധ്യ സമ്പുഷ്ടതയുടെ അടയാളങ്ങളിലൊന്നാണ് വള്ളി മാങ്ങ പോലുള്ള ചെടികളുടെ സാന്നിദ്ധ്യം. വികസനത്തിന്റെ പേരിൽ കാടും നാടും വെട്ടി വെളിപ്പിച്ചപ്പോൾ നമുക്ക് നഷ്ടമാകുന്നതും ഈ ജൈവവൈവിധ്യ സമ്പന്നതയാണ്.
(കടപ്പാട് )
Lijo Joseph
KTG യോട് തന്നെ
ഡൽഹി വിശേഷങ്ങൾ - രണ്ടാം ഭാഗം
നേരത്തെ പറഞ്ഞ പോലെ ട്രെയിൻ എട്ടു മണിയോടുകൂടി ഡൽഹി നിസാമുദ്ധീൻ സ്റ്റേഷനിൽ എത്തി.സ്റ്റേഷന് പുറത്ത് ഇറങ്ങിയതും ഓട്ടോ വാല ഞങ്ങൾക്ക് ചുറ്റും കൂടി... അസീസ് ഭായ് ഞങ്ങളെയും കാത്ത് സ്റ്റേഷനിൽ തന്നെയുള്ളത് നന്നായി. അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങൾ ഒന്ന് വട്ടം കറങ്ങിയേനെ.. ഇനി മൂന്ന് ദിവസം അസീസ്ക്കയുടെ അതിഥിയായ്
അവരുടെ കൂടെ...അസീസ്ക്ക എത്രയോ വർഷമായി ഡൽഹിയിലാണ് .
അദ്ദേഹത്തിന് നല്ല ലോക പരിചയമുണ്ട് ..പഠിച്ചതൊക്കെ അലിഗർ സർവ്വകലാശാലയിൽ
ആണ് ..നന്നായി ഹിന്ദിയും ഉറുദുവും സംസാരിക്കും.. . ആരുടെയും മനസ്സ് കീഴ്പ്പെടുത്തുന്ന വശ്യമായ ഇടപെടൽ...
അസീസ്ക്ക താമസിക്കുന്നത് ദരിയാഗഞ്ചിലാണ് , ഡൽഹിയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ പുസ്തക പ്രസാധക , പുസ്തക വിപണന മേഖലയാണ് ദരിയാഗഞ്ച ... സിവിൽ സെർവീസിന് തയ്യാറെടുക്കുന്ന കുറച്ചു പേരെ അവിടെ വെച്ച് പരിചയപ്പെട്ടു.. പുതിയ റഫറൻസ് പുസ്തകങ്ങൾ പോലും പാതി വിലക്ക് ഈ മാർക്കറ്റിൽ ലഭ്യമാണ്. ഞായറാഴ്ചകളിൽ പുസ്തകച്ചന്ത ഉണ്ടാവാറുണ്ട് ഇവിടെ...പുസ്തകങ്ങളിൽ അധികവും മത്സര പരീക്ഷകൾക്കുള്ളതാണ് .ദരിയാഗഞ്ചിൽ 2nd hand ബുക്ക്സ് കിട്ടുന്ന കടകൾ ഉണ്ട്. ലോകത്തെ എല്ലാ പുസ്തകങ്ങളും അവിടെ കിട്ടും. കഷ്ടപ്പെട്ട് തിരഞ്ഞു കണ്ടുപിടിക്കണം എന്നു മാത്രം. ഞാനും ജംഷിയും ദരിയാഗഞ്ചിലൂടെ കുറെ നടന്നു. അവിടെ നിന്ന് ശകുന്തളാ ദേവിയുടെ കുറച്ചു puzzle Books വാങ്ങി..
ദരിയാഗഞ്ചിൽ സീനത്തുൽ മസ്ജിദിനരികിലാണ് അസീസ് ക്കയുടെ താമസം. ഔറംഗസീബ് ചക്രവർത്തിയുടെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാന ഭാര്യയായ ദിൽറാസ് ബാനു ബീഗത്തിന്റെയും രണ്ടാമത്തെ മകളായിരുന്നു സീനത്ത്-ഉൻ-നിസ്സ . അവരുടെ പേരിലാണ് ഈ മസ്ജിദ് അറിയപ്പെടുന്നത് .
മുഗൾ രാജവംശത്തെ കലാ ചാതുരിയുള്ള മനോഹരമായ പള്ളിയിൽ പ്രാർത്ഥനയ്ക്ക് വരുന്ന ആളുകളുടെ എണ്ണം കുറവാണ്.. പക്ഷെ അവിടത്തെ അന്തരീക്ഷം നമ്മെ വർഷങ്ങൾ പിന്നോട്ട് കൂട്ടി കൊണ്ട് പോകുന്നുണ്ട്.. മുഗളന്മാരുടെ ഡൽഹി ഭരണ കാലം സ്കൂൾ ക്ലാസ്സിൽ പഠിച്ചത് ഓർമ്മയിൽ ഓടിയെത്തി.. അക്ബറും , ഷാജഹാനും , ഔറംഗസീബ് അവരുടെ ഭരണ പരിഷ്കാരങ്ങൾ ഒക്കെ എത്ര പ്രാവശ്യം ഉരുവിട്ട് പഠിച്ചിരിക്കുന്നു...
നാളെയാണ് ഇന്റർവ്യൂ .. സത്യത്തിൽ ഇന്റർവ്യൂവിനാണ് വന്നതെന്ന കാര്യം പോലും ഞാൻ മറന്നിരിക്കുന്നു.. രാവിലെ പത്തുമണിക്ക് അവിടത്തെ പ്രശസ്തമായ ഒരു സ്റ്റാർ ഹോട്ടലിൽ വെച്ചാണ് ഇന്റർവ്യൂ.. രാവിലെ അസീസ്ക്ക അവിടെ ഡ്രോപ്പ് ചെയ്തു. അവിടെ എത്തിയപ്പോൾ കുറച്ചു മലയാളികൾ ടൈയും കോട്ടും ഒക്കെ ഇട്ട് ഇരിക്കുന്നു.. ഞാൻ മാത്രം കോട്ടും ടൈയും ഇല്ലാതെ ... ആദ്യം ഒരു ചമ്മൽ തോന്നി.. ട്രെയിൻ ടിക്കറ്റ് കാണിച്ചപ്പോൾ അതിന്റെ ഫെയർ അപ്പൊ തന്നെ അവർ തന്നു...
പിന്നെ എന്റെ ഊഴത്തിനായുള്ള കാത്തിരിപ്പ്... എനിക്കാണെങ്കിൽ ഇത് ഒന്ന് എങ്ങിനെയെങ്കിലും കഴിഞ്ഞെങ്കിൽ എന്ന ചിന്തയും....അവസാനം എന്റെ ഊഴമെത്തി.. നാല് പേർ ചേർന്ന ഇന്റർവ്യൂ ബോർഡ് അതിൽ ഒരാൾ അറബിയും.... അവർ കുറെ എന്തൊക്കെയോ ചോദിച്ചു.. അന്നും ഇന്നും കമ്പ്യൂട്ടർ സയൻസ് എന്ന കടലിനു മുൻപിൽ പകച്ചു നിൽക്കുന്ന വിദ്യാർഥിയാണല്ലോ ഞാൻ... അവസാനം സാലറിയെ കുറിച്ചായി ചോദ്യം.. പിന്നെ അവർ തന്നെ അതിന്റെ ഉത്തരവും പറഞ്ഞു...
ഇന്റർവ്യൂ കഴിഞ്ഞിറങ്ങിയപ്പോൾ നല്ല വിശപ്പ് .. ഹോട്ടലിൽ കയറി മുഗൾ ബിരിയാണി കഴിച്ചു.. നമ്മുടെ ബിരിയാണി പോലെയല്ല നല്ല ഒന്നാന്തരം സ്പൈസി സാധനം... നല്ല എരിവ് ഉണ്ട്.
ഇന്നിനി കുത്തബ്മിനാർ കാണാൻ പോകാൻ തീരുമാനിച്ചു.. ഒരു ഓട്ടോയിൽ ഞങ്ങൾ 'മെഹ്റോളി' എത്തി . അവിടെയാണ് കുത്തബ്മിനാർ. ഡൽഹിയിലെ പൗരാണിക ഇസ്ലാമിക സ്മാരകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് കുത്തബ്മിനാർ .ഇത് 73 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന മിനാരങ്ങളിലൊന്നാണ് . യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ ഇഷ്ടിക മിനാരവുമാണിത്. പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഈ മിനാരറ്റ് അറബി, ബ്രാഹ്മി ലിഖിതങ്ങളുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യകാല ഇസ്ലാമിക ഘടനയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഖുത്ബ്-ഉദ്-ദിൻ ഐബക്കിന്റെ പേരിലാണ് മിനാരത്തിന് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത് .1600 വർഷം കഴിഞ്ഞിട്ടും തുരുമ്പിക്കാത്ത ' iron pillar ' ഞങ്ങൾ അവിടെ കണ്ടു.
നാളെ രാജ്ഘട്ട് പോവണം .. ഗാന്ധിയെ കാണാൻ.. രാഷ്ട്ര പിതാവിന്റെ സമാധി കാണണം എന്നുള്ളത് മനസ്സിലെ വലിയ ഒരാഗ്രഹമായിരുന്നു..
രാവിലെ നേരത്തെ ഉണർന്നു .. ജംഷിയെയും വിളിച്ചുണർത്തി.. കുളിയും ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞു നേരെ രാജ്ഘട്ടിലേക്കു.. ജീവിതത്തിലെ ഒരു അനർഘ നിമിഷം.. ഒരു നാടിനെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്ക് നയിച്ച ഒരു പുണ്യാത്മാവിന്റെ ഭൗതിക ശരീരം അടക്കം ചെയ്ത പുണ്യ സ്ഥലം അതാണ് രാജ്ഘട്ട്.
രാവിലെ നേരത്തെ ഉണർന്നു .. ജംഷിയെയും വിളിച്ചുണർത്തി.. കുളിയും ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞു നേരെ രാജ്ഘട്ടിലേക്കു.. ജീവിതത്തിലെ ഒരു അനർഘ നിമിഷം.. ഒരു നാടിനെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്ക് നയിച്ച ഒരു പുണ്യാത്മാവിന്റെ ഭൗതിക ശരീരം അടക്കം ചെയ്ത പുണ്യ സ്ഥലം അതാണ് രാജ്ഘട്ട്.
Monday, July 6, 2020
കറൻസി നോട്ടും കോവിഡും : നാം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ.
നോട്ടുകൾ കൈമാറുമ്പോൾ രോഗപ്പകർച്ചയ്ക്കുള്ള സാധ്യത ലോകാരോഗ്യ സംഘടന ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചിട്ടുണ്ട്..
നാം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ.
• പണമിടപാടുകള്ക്കു മുന്പും ശേഷവും കൈകള് സാനിട്ടൈസര് ഉപയോഗിച്ചു വൃത്തിയാക്കുക
• വ്യക്തികളുമായോ മറ്റു സ്ഥാപനങ്ങളുമായോ നടത്തുന്ന ഇടപാടിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന പണം ( ബാങ്കുകള് ഒഴികെ ) രണ്ട് ദിവസം കഴിഞ്ഞു വിനിമയം നടത്തുന്നതാണ് ഉത്തമം.
• ബാക്കി തുക വാങ്ങാനുള്ള സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കാതെ കൃത്യമായ പണം കൊടുത്തു ഇടപാടുകള് നടത്തുന്നതായിരിക്കും ഉത്തമം.
• കറന്സികള് എണ്ണുന്ന സമയത്ത് ഉമിനീര്തൊട്ടു എണ്ണാന് പാടുള്ളതല്ല
• നാണയം/നോട്ടുകളുടെ വിനിമയം പരമാവധി കുറയ്ക്കുക
• ഡിജിറ്റല് പണമിടപാട് പരമാവധി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക.
# Fight Against Covid
Courtesy : Mathrubhumi
നാം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ.
• പണമിടപാടുകള്ക്കു മുന്പും ശേഷവും കൈകള് സാനിട്ടൈസര് ഉപയോഗിച്ചു വൃത്തിയാക്കുക
• വ്യക്തികളുമായോ മറ്റു സ്ഥാപനങ്ങളുമായോ നടത്തുന്ന ഇടപാടിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന പണം ( ബാങ്കുകള് ഒഴികെ ) രണ്ട് ദിവസം കഴിഞ്ഞു വിനിമയം നടത്തുന്നതാണ് ഉത്തമം.
• ബാക്കി തുക വാങ്ങാനുള്ള സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കാതെ കൃത്യമായ പണം കൊടുത്തു ഇടപാടുകള് നടത്തുന്നതായിരിക്കും ഉത്തമം.
• കറന്സികള് എണ്ണുന്ന സമയത്ത് ഉമിനീര്തൊട്ടു എണ്ണാന് പാടുള്ളതല്ല
• നാണയം/നോട്ടുകളുടെ വിനിമയം പരമാവധി കുറയ്ക്കുക
• ഡിജിറ്റല് പണമിടപാട് പരമാവധി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക.
# Fight Against Covid
Courtesy : Mathrubhumi
ലഭിക്കുന്ന പണം ( ബാങ്കുകള് ഒഴികെ ) രണ്ട് ദിവസം കഴിഞ്ഞു വിനിമയം നടത്തുന്നതാണ് ഉത്തമം.
• ഇത്തരത്തില് ലഭിക്കുന്ന കറന്സികള് കയ്യിലുള്ള കറന്സിയുമായി കൂ...
Read more at: https://www.mathrubhumi.com/health/specials/coronavirus/info/currency-notes-the-public-should-know--1.4817215
Read more at: https://www.mathrubhumi.com/health/specials/coronavirus/info/currency-notes-the-public-should-know--1.4817215
വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള
സമ്പർക്കത്തിൽ കറൻസി നോട്ടുകൾ വഹിക്കുന്ന പങ്ക് വളരെ വലുതാണ്. കൊറോണവൈറസ്
കറൻസി നോട്ടുകളിൽ എത്ര സമയം തങ്ങി നിൽക്കും എന്നതിനെ സംബന്ധ...
Read more at: https://www.mathrubhumi.com/health/specials/coronavirus/info/currency-notes-the-public-should-know--1.4817215
Read more at: https://www.mathrubhumi.com/health/specials/coronavirus/info/currency-notes-the-public-should-know--1.4817215
വ്യക്തികൾ തമ്മിലുള്ള
സമ്പർക്കത്തിൽ കറൻസി നോട്ടുകൾ വഹിക്കുന്ന പങ്ക് വളരെ വലുതാണ്. കൊറോണവൈറസ്
കറൻസി നോട്ടുകളിൽ എത്ര സമയം തങ്ങി നിൽക്കും എന്നതിനെ സംബന്ധ...
Read more at: https://www.mathrubhumi.com/health/specials/coronavirus/info/currency-notes-the-public-should-know--1.4817215
Read more at: https://www.mathrubhumi.com/health/specials/coronavirus/info/currency-notes-the-public-should-know--1.4817215
Subscribe to:
Posts (Atom)




